برای مایی که سالهاست از عذاب دیدن برنامههای صداوسیما خودمان را راحت کردهایم و اغلب برنامههای ماهوارهای هم برایمان آش دهانسوزی نیست، برنامههای با کیفیت یوتیوب فارسی و پادکستهای متنوع صوتی فضایی برای نفس کشیدن، یاد گرفتن و بیشتر فکر کردن درباره ایران ایجاد کرده است.
موج بزرگی از رسانههای مستقل و متکثری که اغلب مستقر در ایران هستند و میزبان دیدگاههای متنوع سیاسی و اجتماعی بودهاند، کاری مهم اما خطرناک انجام میدهند. فعالیتهایی که تولیدکنندگان آنها را در معرض انواع تهدید و اتهام قرار میدهد اما تکثر دیدگاهها را در سپهر عمومی سیاست در ایران به شکل چشمگیری گسترش داده است. از برنامههای گفتوگومحور تا مناظرهها، و از محتواهایی در شرح کتابها تا تحلیل آخرین رخدادها، چه میان آنها که معتقدند خانه از پایبست ویران است و چه آنها که هنوز در پی اصلاح هستند، به لطف همین اینترنت نیمبند موفق شدهاند توجه میلیونها نفر از شهروندان را روزانه به خود جلب کنند.
طبعا این قدرت اجتماعی برآمده از امکانهای فناوری از چشم حکمرانان نیز دور نمانده است. حکمرانی که تا پیش از اینترنت از انحصار صدا و سیما و ابزار کارآمد سانسور در مطبوعات لذت میبرد و شبکههای ماهوارهای را معاند و وابسته به دشمنان خطاب میکرد و پارازیت میانداخت، حالا مدتهاست در مواجهه با این پدیده نامتمرکز مستقل قرار گرفته است.
توقیف برنامه آزاد با بیش از ۱۵۰ هزار مشترک در یوتیوب و فیلترینگ پلتفرم شنوتو به عنوان بزرگترین پلتفرم پادکست فارسی، دو مورد از آخرین برخوردهایی بوده که نشاندهنده عدم درک نظام حکمرانی نسبت به تغییر پارادایم رسانهای دارد. همان دیدگاهی که طی دو دهه اخیر همواره با فیلترینگ پلتفرمهای خارجی و داخلی و قطع اینترنت تلاش داشته است اعتبار و انحصار رسانهای خود را احیا کند. هر چند برخوردهای سلبیاش تا امروز نتیجه مطلوبی نه برای خودش و نه برای مردم نداشته است.
تاریخ به ما آموخته جامعه باید از داراییهای خود دفاع کند، در غیر اینصورت آنچه دارد را از دست خواهد داد. امروز بحث حمایت از رسانه یوتیوبی آزاد یا پلتفرم انتشار پادکست شنوتو بسیار فراتر از محدوده سلیقه ما در رابطه با محتوا یا شیوه مدیریت آنهاست. این حمایت، مدافعهگری از حق آزادی بیان است، تلاش برای حفظ نهادهای جامعه است، و نشاندهنده قدردانی از کسانی که به جای انتخاب یک شغل و زندگی آرام و بیدردسر، به دنبال اثرگذاری اجتماعی بودهاند. مهدی احمدی بنیانگذار آزاد و امیرحسین مددی بنیانگذار شنوتو، امروز نمادهای تلاش یک جامعه برای احیای آزادی هستند. آرمانی که امروز بیشتر از همیشه اهمیت آن را دریافتهایم.
دیدگاهتان را بنویسید